Boşluğa Savrulan: Bir Depersonalizasyon Kişilik Bozukluğu Yolculuğu

Kayıp Rıhtım’da tamamını okumak için: https://kayiprihtim.com/inceleme/bosluga-savrulan-incelemesi/

image

Başlık sizi korkutmasın. Hakan U. Öztürk’ün yazdığı Boşluğa Savrulan novellası ağır bir psikiyatrik vakanın klinik incelemesi olmaktan çok öte. Bir şehir fantastiği, bir dedektiflik öyküsü, bir ecinniler masalı, bir kara mizah şöleni ve biraz daha fazlası. Halen Golem Fanzin ile Fantas(an)tik Dergi’de yazan ve birçok derlemede boy gösteren Hakan U. Öztürk, yavaş yavaş ismini duyuran… (DEVAMI…)

4 Beğeni

Eline sağlık. Ufacık bir ekleme: ‘Ruhsal’ değil de psikolojik bozukluk diyelim. :slight_smile: Çünkü ruh bilimsel bir kavram değil. Ruh ve zihni birbiri yerine kullanırsak kavramların altı boşalır.

1 Beğeni

Psikoloji, psikiyatri vs. gibi kelimelerin kökü olan “psike” sözcüğü Antik Yunancada “ruh” anlamına gelir. Psikiyatrik hastalıkların tedavi edildiği birçok hastaneye “ruh ve sinir hastalıkları hastanesi” denir. O yüzden, düşündüğünüz kadar yanlış bir kullanım olduğu kanısında değilim.

2 Beğeni

Dünya değişiyor, gelişiyor. Sadece benim belirttiğim bir kullanım şekli değil, bu alandaki birçok bilim insanı ‘ruhsal bozukluk’ yahut psikoloji ve psikiyatri için söylenen 'ruh bilimi’nin hatalı olduğunu söylüyor. Bunun arkasında değerli birçok sebep var; ruhun bilimsel bir kavram olmaması, yukarıda belirtilen ruhla ilgili tanımlamaların kavramsallaştırılmasının yapılamaması. Ruh ne ki, bozukluğunu tanımlayalım, değil mi? :slight_smile: Bunların yanı sıra psikoloji ve psikiyatri çok eskiye dayansa bile atılımı daha yakın tarihlerde. Yani zamanında insanların ruhları sorunlu, şeytan ele geçirmiş gibi daha dini, ahlak eksenli tanı koyulması, cezalandırılması, bu yollarla ‘ruhsal’ tedavisi yapılıyordu. Günümüzde ne yazık ki ara ara hâlâ kullanılmasının arkasında bu geçmişten gelen kullanım alışkanlığı da yatıyor. Bu eskimiş kullanımı bırakmanın, bilimsel ve sistemli bir kullanımı vurgulamanın bu sebeple de yararı var.

Yani doğru olduğunu “Bak burada da kullanılıyor,” şeklinde yapmak yerine kelimeye ve kullanıldığı alanlarda neden hatalı olduğuna bakmakta yarar var. Çünkü kullanılıyor olması illa doğru olduğu anlamına gelmiyor, zaten ruh ve sinir hastalıkları hastanesi kullanımı sorunlu. Güvenilir akademik kaynaklarda ‘ruhsal bozukluk’ ifadesine yer verilmiyor. Kullanansa hatalı olarak yapıyor bunu. Yabancı kaynaklarda zaten spiritual disorder gibi bir tanımlama yok. Ya ‘psychological’ ya da ‘mental’ karşılığı. Zihin ve ruhu ayıralım lütfen.

Ek: Uzm. Kli. Psikoloğum, ruh nedir hiçbir fikrim yok. Ruhun neresini, nasıl inceleyeceğim ahahah. Bilmediğim bir şeyin bilimini de yapamam.

1 Beğeni

Burada anlaşamamızın sebebi biraz da dilde. Türkçedeki “ruh” kelimesini İngilizcedeki “spirit” kelimesine münhasır olarak ele aldığınızda dediğiniz doğru. Ancak Türkçedeki ruh kelimesi İngilizcedeki “spirit” kelimesini olduğu kadar yine İngilizcedeki “psyche” kelimesini de karşılamak için kullanılır. Birine münhasır değil, ikisini de kapsayıcıdır.

1 Beğeni

Psikoloji ve psikiyatri dilimize doğrudan aktarılmış. Yani ‘psyche’ (the human soul, mind, or spirit.) yabancı kullanımın kökü, siz de öyle ifade etmişsiniz. Dilimize özgü değil bu farklılık. Yabancılar yukarıda söz ettiğimiz tanımlamalarda ‘psyche’ de kullanmıyor. O sadece çıkış noktası, bunun sebebini de yukarıdaki yorumda yazdım, eskiden zihin&ruh ayrımı yapılmıyordu, kökün ‘psyche’ olması da çok anlaşılır. Birisinin kaygı bozukluğu mu var, ruhunda problem var diye düşünülüyordu vesaire. O sebeple kapsayıcı değil. Tekrar ediyorum ama çünkü artık zihin ve ruh ayrılıyor. :smiley:

Yanlış anlaşılmanın önüne geçmek için: Psikoloji-psyche aynı değil, kelimenin kökünün oradan gelmesinin nedenleri konuşuldu zaten. Geçmiş bakış açışı değişim gösterdi(-yor). Psikoloji, psikiyatri kökünün geldiği kelime anlamının ötesinde bilim dalı. Kelimeden farklı olarak bilim dalı değişim gösteriyor. Zamanında o kelimenin taşıdığı anlam üzerinden, bu bilimlerin değişimini yadsımak doğru değil.