Şu başlık altında çeviri sorunlarını konuşuyoruz ama harika çeviri örneklerini övdüğümüz bir başlık yok. Şimdi oldu. Sadece hata avcılığı yapmadığımız bilinsin.
Not: Başlığı değiştirebiliriz isterseniz. Ben eserlerin tamamını değil de kitap içi örnekler vereceğimiz için böyle bir başlık koydum. Sizce uygun mu başlık?
Bence gayet uygun. Hatta aklımda bir örnek de var. Müsait zamanda yazacağım.
Mesela "Karanlığın Sol Eli"ndeki şu kısmın çevirisi muazzam (çevirmen Ümit Altuğ):
I tried to keep out of contact with the minds of the Foretellers. I was made very uneasy by that silent electric tension, by the sense of being drawn in, of becoming a point or figure in the pattern, in the web.
But when I set up a barrier, it was worse: I felt cut off and cowered inside my own mind obsessed by hallucinations of sight and touch, a stew of wild images and notions, abrupt visions and sensations all sexually charged and grotesquely violent, a red-and-black seething of erotic rage.
I was surrounded by great gaping pits with ragged lips, vaginas, wounds, hellmouths, I lost my balance, I was falling… If I could not shut out this chaos I would fall indeed, I would go mad, and there was no shutting it out.
The empathic and paraverbal forces at work, immensely powerful and confused, rising out of the perversion and frustration of sex, out of an insanity that distorts time, and out of an appalling discipline of total concentration and apprehension of immediate reality, were far beyond my restraint or control.
Öndeyiciler’in zihinleri ile bağlantımı kesmeye çalıştım. Bu sessiz elektrik gerilimi, içe çekilip sürüklenme, kalıbın, ağın içinde bir nokta, bir şekil olma hissi beni huzursuz etmişti.
Ama engel koyduğumda daha da kötü oldu; kesilip atıldığımı, zihnimin içten görüş ve dokunuş halüsinasyonlarıyla, yabanıl imgeler ve kavramlardan oluşan bir bulamaca, cinsellikle dolu ve grotesk biçimde şiddetli, ani görüler ve duyumlarla, kızıl-kara için için kaynayan bir erotik hiddete kapıldığını hissettim.
Kızgın dudakları olan, yutkunan kuyularla, vajinalarla, yaralarla, cehennem ağızlarıyla çevriliydi her yanım, dengemi kaybettim, düşüyordum… Bu kaosu dışımda tutamazsam sahiden düşecektim, delirecektim ve kaosu dışlamanın bir yolu yoktu.
Cinsel sapkınlık ve tatminsizlikten, zamanı çarpıtan delilikten, tam bir yoğunlaşma ve dolaysız gerçekliğin tümden algılanışına dayalı ürkütücü bir disiplinden doğup yükselen empatik ve sözötesi güçler, denetimimin dışındaydı.
Not: Daha kolay karşılaştırılabilmesi için paragraflandırma yaptım.
Harry Potter’daki terim çevirileri. Hortkuluk, Ruh Emici, zihinbendar/zihnefendar vs.
Ben Nihat Yalaza Taluy’un Karamazov Kardeşler çevirisini çok beğeniyorum.
Günay Çetao’nun Üç Ölüm, Şeytan/Peder Sergi çevirileri.
Tren Düşleri - Denis Johnson, çeviren Çiğdem Erkal
Holden Kitap, Nisan 2024, ikinci baskı, s 43-44
He burned heaps of jack pine needles in the middle of the dirt floor, trying to change the odor’s character, and he felt after a while that he’d succeeded.
Kulübenin toprak zemininde yığınlar halinde banks çamı iğnesi yakarak kokunun evsafını değiştirmeye çalıştı; bir süre sonra da bunu başardığını hissetti.
Koyu kısımdaki dokunuşun güzelliği.
Banks çamı dilimize ne kadar kötü geçmiş. Örnek bölüm güzel.