Stefan Zweig Bibliyografisi

Ülkemizde Satranç adlı kısa öyküsüyle ve psikolojik tahlillerle desteklediği muhteşem biyografi eserleriyle tanınan Avusturyalı roman, tiyatro, biyografi yazarı ve gazeteci Stefan Zweig, 28 Kasım 1881 yılında Viyana’da doğdu.

Zweig, edebiyatla küçük yaşlarda tanıştı ve bu alanda son derece üst düzey eğitimler aldı. İngilizce, Fransızca, İtalyanca, Latince ve Yunanca öğrenen yazar aynı zamanda felsefe eğitimi de aldı. Başlangıçta şiirle ilgilenen yazar, büyük ölçüde Prag doğumlu büyük Alman şair Rainer Maria Rilke’den etkilenmişti. Charles Baudelaire’nin ve Verlaine’nin şiir çevirilerini Almancaya kazandıran Zweig, daha sonra Güney Asya’ya ve Amerika kıtasındaki birçok ülkeyi gezdi.

I.Dünya Savaşı’nda gönüllü olarak arşiv memurluğu yaptı ve savaşın ardından ülkesine dönüp Salzburg’a yerleşti. Burada ilk eşi Frederike Von Winternit ile evlendi ve uzun bir süre burada yaşadı. Zweig, burada edebiyat alanındaki en üretken dönemini geçirdi. Birçok ünlü isimle tanıştı. Bu isimler arasında Thomas Mann, James Joyce gibi büyük realist ustaların yanında bilim-kurgunun babalarından biri sayılan Zaman Makinesi kitabıyla ünlü H.G Wells ve Also Sprach Zarathustra adlı muhteşem bestesiyle tanınan Richard Strauss da vardı.

Stefan Zweig kitapları birçok türde kendilerinden söz ettirmektedir. Zweig; öykü, roman, ve tiyatro oyunu dışında biyografi ve deneme kitapları da yazdı. Stefan Zweig eserleri arasında ayrıcalıklı bir konumda olan biyografilerde yazar; edebiyat, felsefe ve siyaset alanında öne çıkan isimlerin hayatını kaleme aldı. Bu biyografiler arasında “Üç Büyük Usta: Balzac, Dickens, Dostoyevski”; “Kendi İçindeki Şeytanla Savaşanlar: Hölderlin, Kleist, Nietzsche”; Marie Antoinette, Magellan, Amerigo, Fouche, Erasmus, Stendahl eserleri dikkat çekmektedir.

Stefan Zweig’ın öykü ve roman türünde en bilinen eserleri Satranç, Acımak (yeni baskıyla birlikte “Sabırsız Yürek” ismini almıştır), Olağanüstü Bir Gece adlı kitaplarıdır. Özellikle Satranç, artık yazarın ismiyle bütünleşmiş bir eser olarak dünya çapında büyük ilgiyle okunmuştur.

Olağanüstü Bir Gece 1922 yılında yayımlandı ve burjuva olarak dertsiz bir yaşam sürdüren bir adamın giderek duyarsızlaşmasını konu edindi.

Acımak (1939) veya güncel adıyla Sabırsız Yürek, merhamet duygusunun insanlara ne denli felaketler getirebileceğini anlatır.

1942 yılında yayımlanan Satranç özet olarak Dr. B adında bir adamın hikayenin anlatıcısına oyunu satranç tahtası olmadan kendi kafasında oynayarak öğrenmesiyle ilgili olay örgüsüyle okuyucuları etkilerken II. Dünya Savaşı yıllarındaki Gestapo zulmünü de okuyucuya yansıtmaktan geri kalmaz.

Yazarın en sevilen diğer kitapları arasında Amok Koşucusu, Bir Kadının Yaşamından 24 Saat, Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu bulunmaktadır.

Stephen Zweig, II. Dünya Savaşı yıllarında Avusturya’nın İlhakı (Anschluss) neticesiyle Yahudi asıllı olması nedeniyle ülkesinden sürüldü. Sürgündeki ilk hayatına İngiltere’deyken başlayan yazar daha sonra Brezilya’ya gitti ve 2. Evliliğini yaptığı Lotte Altman ile Rio de Janeiro’ya yerleşti. Yazar, Hitler’in getirdiği faşist dünya düzeninin değişmeyeceğini sanarak büyük bir kedere ve umutsuzluğa kapıldı ve eşiyle birlikte intihar etti.

Bu yaptığım diğer bibliyografi başlıklarından daha farklı olacak. Çünkü yayınevleri sağolsunlar bir kitabı basarken bu kitapların orijinalinde olan 4 öyküyü mesela tek öykü olarak aynı isimle bastıkları için yayınevinden yayınevine aynı isinmle içinde farklı hikayeler olan kitaplar basılmış.

Ben kitaplar olarak ayırmak yerine (kurgu kitaplarından bahsediyorum) Hikayeleri ve dilimize ne olarak çevrildiklerini yazacağım. Almanca anadilde kitabı tıpkıbasım basan yayınevi varsa haber verin onu baz alan yeni bir liste oluşturayım.

Orijinal İsim İngilizce İsim Türkçe İsim Yıl
Vergessene Träume Forgotten Dreams Unutulmuş Düşler 1900
Ein Verbummelter A Loser Amok Koşucusu 1901
Im Schnee In the Snow Karda 1901
Zwei Einsame Two Lonely Souls İki Yalnız İnsan 1902
Die Wunder des Lebens The Miracles of Life Hayatın Mucizeleri 1903
Die Liebe der Erika Ewald The Love of Erika Ewald Erika Ewald’ın Aşkı 1904
Der Stern über dem Walde The Star Over the Forest İnsanlığın Yıldızının Parladığı Anlar 1905
Sommernovellette Letter from an Unknown Woman: The Fowler Snared Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu 1906
Die Governante The Governess Mürebbiye 1907
Scharlach Scarlet Fever Kızıl 1908
Geschichte eines Unterganges Twilight Ay Işığı Sokağı 1910
Geschichte in der Dämmerung A Story Told In Twilight Alacakaranlık Öyküsü[1] 1911
Brennendes Geheimnis Burning Secret, Yakıcı Sır 1913
Fear Angst Korku 1920
Der Zwang Compulsion Mecburiyet 1920
Phantastische Nacht Fantastic Night Olağanüstü Bir Gece[2] 1922
Brief einer Unbekannten Letter from an Unknown Woman Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu 1922
Die Mondscheingasse Moonbeam Alley Leman Gölü Kıyısında Olay**Emin Değilim** 1922
Amok. Novellen einer Leidenschaft Amok Amok 1922
Die unsichtbare Sammlung The Invisible Collection Görünmez Koleksiyon 1925
Untergang eines Herzens Downfall of the Heart Bir Kalbin Çöküşü[3] 1927
Verwirrung der Gefühle Confusion of Feelings or Confusion Karmaşık Duygular[4] 1927
Vierundzwanzig Stunden aus dem Leben einer Frau Twenty-Four Hours in the Life of a Woman Bir Kadının yaşamının yirmi dört saati 1927
Buchmendel Buchmendel Kitapçı Mendel[5] 1929
War er es? Did He Do It? O Muydu? 1935
Leporella Leporella Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu[6] 1935
Ungeduld des Herzens Beware of Pity Merhamet[7] 1939
Schachnovelle; Buenos Aires Chess Satranç 1942
Widerstand der Wirklichkeit Journey into the Past Geçmişe Yolculuk 1976
Clarissa Clarissa Clarissa 1981
Die spät bezahlte Schuld The Debt Paid Late Geç Ödenen Bedel 1982
Rausch der Verwandlung The Post Office Girl Değişim Rüzgarı [8] 1982

Senaryolar

Orijinal İsim İngilizce Türkçe Basım Yıl
Jeremiah 1917

Kurgudışı Kitapları

Orijinal İsim İngilizce Türkçe Yayınevi Basım
Triumph und Tragik des Erasmus von Rotterdam Erasmus of Rotterdam Rotterdamlı Erasmus - Zaferi ve Trajedisi[9] Alfa, Can Var 1934
Maria Stuart Mary Queen of Scots Mary Stuart Can Var 1934
Die Welt von Gestern: Erinnerungen eines Europäers The World of Yesterday Dünün Dünyası: Bir Avrupalının Anıları İletişim, Can, Doğubatı Var 1942
Amerigo: Die Geschichte eines historischen Irrtums Amerigo Amerigo[10] Can Var 1944
Auf Reisen Journeys Yolculuklar Everest Var 2019

  1. Alacakaranlikta Bir Öykü ↩︎

  2. Muhteşem Gece ismiyle de çevrilmiştir. ↩︎

  3. Yürek Çöküntüsü ↩︎

  4. Karışık Duygular, Acı Duygular ↩︎

  5. Sahaf Mendel ↩︎

  6. Meçhul Bir Kadının Mektubu, Meçhul Bir Kadından Mektup ↩︎

  7. Merhamet, Acımak ↩︎

  8. Postacı Kız ↩︎

  9. Yarının Tarihi ve Rotterdamlı Erasmus, Rotterdamlı Erasmusun Zaferi ve Trajedisi ↩︎

  10. Amerigo : Tarihi Bir Yanılgının Hikayesi, Amerigo: Tarihsel Bir Yanlışlığın Hikayesi ↩︎

5 Beğeni

Öncelikle elinize sağlık. Gördüğüm kadarıyla bazı eksik ve yanlış eşleştirmeler var sanki. Detaylı inceleyemedim gördüğüm bir kaç noktayı yazayım.

  • Moonbeam Alley, Ayışığı Sokağı öyküsü olması lazım. Onu “Die Mondscheingasse” öyküsü karşılığına alırsan “Geschichte eines Unterganges” öyküsü boşalıyor. Almanca - İngilizce çeviriyle bu öykünün anlamı “Story of a downfall” çıkıyor ki bu da Türkçesi “Bir Çöküşün Öyküsü” olan öykü oraya gelmeli demektir.
  • Leman Gölü Kıyısında Olay ya da başka baskılarda geçen adıyla Cenevre Gölü’ndeki Olay “Incident on Lake Geneva” adlı öykü. Almancasına bakamadım şimdi.
  • Gömülü Şamdan eksik gibi duruyor. Der begrabene Leuchter adlı öykü.
  • Aylak yayınlarının bastığı toplu öykülerdeki öyküler ile adet tutmuyor.
Toplu Öyküler 1

Satranç
Hayatın Mucizeleri
Korku
Ay Işığı Sokağı
Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu
Olağanüstü Bir Gece
Unutulmaz Bir İnsan
Zıt İkizler
Görünmez Koleksiyon
Sahaf Mendel
Ormanın Üzerindeki Yıldız
Cenevre Gölü’ndeki Olay
Unutulmuş Düşler
Ölümsüz Kardeşin Gözleri

Toplu Öyküler 2

Mecburiyet
Bir Çöküşün Öyküsü
Beklenmedik Karşılaşma
Bir Kadının Yaşamından 24 Saat
Yakıcı Sır
Bir Kalbin Çöküşü
Kadın Ve Manzara
Erika Ewald’in Aşkı
Lyon’da Düğün
Karda
Mürebbiye
Wondrak
O Muydu?
İki Yalnız

Toplu Öyküler 3

Amok Koşucusu
Prater Baharı
Avare
Nişan
Yolculuk
Karmaşık Duygular
Bir Yaz Hikâyesi
Rahel Tanrı’yla Hesaplaşıyor
Üç Güvercin Efsanesi
Geç Ödenen Borç
Leporella
Alacakaranlık Öyküsü
Kızıl
Gömülü Şamdan

Zweig gibi eserleri farklı farklı derlemelerle basılan yazarların bibliyografisini çıkarmak zordur bilirim. Eserlerin yazıldığı orjinal dilini bilmeyince hepten zordur. O yüzden eksikler olması normal. Tekrar dönüp bakmaya çalışırım fark ettiklerimi yazarım.

Aynen en büyük sıkıntı beni Almanca bilgimin olmaması. Almancasından ingilizcesini oradan da Türkçesini bulmaya çabalıyorum ve bu zorlaştırdığı gibi hataların yolunu da açıyor. Öykü sayılarının tutmadığını biliyorum Liste zaten biraz geçmişte oluşturduğum bir liste, işbankası kitaplarına bakmıştım en son bende olanlara yani, Yordam’ın içindekiler bölümlerinin fotoğrafları da işimi görür.
Konuyu wiki olarak açtım isterseniz müdehale de edebilir mesajı düzenleyebilirsiniz. :sweat_smile:

Yazdıklarınızı da düzeltmek üzere not aldım.

Eksiksiz ana dil bibliyografisini oluşturmak en zoru. Nedense bulmak kolay olmuyor. Wiki vs. yerlerde olsa da tutarsızlıklar, eksikler çok oluyor. Ana dil bibliyografisini oluşturduktan sonra gerisi biraz emek biraz da zaman harcamakla tamamlanıyor.

Mesaj wiki biliyorum ancak siz inaktif olmadığınız sürece direkt müdahalede bulunmam kolay kolay. Sizin de görüp onayınızdan geçmesi lazım bence düzeltmelerin.

1 Beğeni

Teşekkür ederim bunun için :blush:

Anadili bilmeyince zor, ben ingilizce toplu öyküleri ve wiki sayfalarından bulduklarımı koydum. Listeye eklemediğim çünkü tam karşılık bulamadıklarım da var. Bizdeki sıkıntı yayın evinin ingilizce ya da almanca farketmez bir kitabı bastığını söyleyip (aynı ismi kullanıyor) içerisindeki öyküleri azaltması. Birebir karşılığını basmış olsalar ya da ismi değiştirseler sıkıntı yok, goodreadsda bile karşılığı olarak görünüyorlar ama aslında değiller.

Aylak Adam baskıları tüm öyküleri barındırıyor mu? Eğer öyleyse işimi epey kolaylaştırır diye düşünüyorum ama Toplu Öyküler genelde derleme oluyor ve yayınevi öykülerin orijinal isimlerine yer vermiyor.

Bu çok rastlanan bir şey malesef ülkemizde. Hele ki bazı öyküleri ayrıca ünlü olan yazarlarda daha da çok yapılıyor. Jack London öykülerinde bundan çok çekmiştim. Sadece Alfa yayınlarının özgün derlemelere sadık kaldığını söyleyebilirim.

Bunu kesin olarak söyleyemem ama en geniş çaplı öykü derlemesi olduğunu düşünüyorum. Biraz daha geniş çaplı bakmaya çalışacağım, yardımcı olurum.

Elinize sağlık. Çorbada benimde bir tuzum olsun. Bende bu başlığı görmeden önce piyasadaki kitapları inceleyerek bir liste hazırlıyordum. İstifadenize sunayım.

https://1drv.ms/x/s!AgAswtRn7NOIgeggi4k3rMCqG60c4A?e=QEVp7j

Yaptığım listede Aylak Adam Yayınlarının Toplu Öykülerinde 42 hikâye var. Benim tespit edebildiğim hikâyelerinden bir tek “Geçmişe Yolculuk” ismiyle yayınlanan hikâyeyi eklememişler.

2 Beğeni